 |
|
|||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
 |
|||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
|
|||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
|
 |
 Sjálfstætt ljóðaslamm 2011
Aukasýningar á Munaðarlaus
|
|||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
|
|||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
|
|||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
|
|||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
|
|
|
Sjálfstætt ljóðaslamm 2011
Aukasýningar á Munaðarlaus
|
|||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Stefán Máni er ólíkindatól á íslenskum bókmenntaakri og hefur brotist eftir eigin leiðum í framvarðasveit íslenskra skáldsagnahöfunda. Hann hefur verið óhræddur við tilraunir sem hafa gefist misvel, og með framgöngu og skoðunum hefur hann komið sér fyrir nokkuð afsíðis miðað við lungann af íslenskum rithöfundum. Allt eru þetta ótvíræðir kostir. 
Forsætisráðherra Íslands, Geir H. Haarde, lýsti því yfir í viðtali í kvöldfréttum Sjónvarpsins hinn 8. nóvember 2008 að ákveðið hefði verið að allir flokkar landsins hefðu með sér samráð um að skipa í bankaráð ríkisbankanna þriggja. Hann orðaði það svo að „ríkisvaldið, stjórnmálin, hefði þurft að skipa í bankaráðin eins og sakir standa, vegna þess að bankarnir eru komnir í eigu ríkisins“. Með öðum orðum, hið pólitíska vald hafi þurft að grípa inn í og ráða í stjórnir bankanna en menn úr öllum flokkum hefðu verið sammála um að fá fagfólk til verksins og víkja sérhagsmunum til hliðar. Hugmyndin sem liggur hér að baki hvílir væntanlega á þeirri hugsun að bráð nauðsyn hafi krafist þess að allir flokkar legðust á eitt til að koma bankakerfinu á flot á ný; pólitískum ágreiningi væri vikið til hliðar og stofnanir flokkanna sem mynda valdastrúktúr samfélagsins tækju höndum saman um ofangreindar aðgerðar. 
Á níunda áratug tuttugustu aldar, á tímum Ronalds Reagans og Margretar Thatchers, áttu sér stað gríðarleg hugmyndafræðileg umskipti. Þetta var tími aukins frjálsræðis; í viðskiptum, í stjórnmálum og í menningalegu tilliti. Gömlu kerfin og hugmyndirnar riðuðu að lokum til falls. Nýfrjálshyggjan svonefnda tók öll völd og leysti sósíalismann og kapítalismann af hólmi. Jafnvel þegar jafnaðarmenn á borð við Blair og Clinton komust til áhrifa fylgdu þeir sömu línu og forverar þeirra – „frelsinu“ var sungið lof og undir tók þjóðakór heimsins. Langflestir voru á einu máli um að fólkinu liði mikið betur, hagur þjóðanna (Vestrænna þjóða) hefði vænkast svo um munaði. Hagtölurnar lugu ekki. 
Það mætti tala um skáldskap, bókmenntalegan texta, eilífðir, tíma og aðrar plánetur en allt í lagi, tölum um kreppu. Allt tengist. Stjórnvöld 
Ég hef fylgst með atburðum síðustu daga frá gistiheimili í Jerúsalem, bæði í gegnum íslenskar vefsíður en á síðustu dögum í vaxandi mæli í gegnum sjónvarpsútsendingar BBC og Al-Jazeera. Fólk hér á gistiheimilinu spyr mig hvað sé í gangi; sænskur ferðamaður óttast að missa spariféið sitt sem hann hafði geymt á Kaupþing Edge reikningi og Hollendingar jafnt sem Ungverjar lesa um málið á vefmiðlum í löndum sínum.
Ég vil gera alvarlegar athugasemdir við nýja bókmenntasögu tuttugustu aldar sem kennd er í framhaldsskólum í fyrsta sinn nú í vetur, bókina Tíminn er eins og vatnið eftir Brynju Baldursdóttur og Hallfríði Ingimundardóttur, eða í það minnsta þann stutta kafla hennar sem helgaður er ungskáldum samtímans og nefnist „Ljóðvinir fagrir“. 
Einræðisherrann sem ætlaði að sigra heiminn sendi flota sinn af stað með öll þau vopn sem til voru í landinu. Flotinn fór út um heimsbyggðina og fáir stóðust áhlaupið. Einræðisherrann brosti breitt. Hann öskraði jafnvel af gleði svo sumum þótti nóg um. Hann sagði að landið sitt væri það besta í heimi og þjóðin sú sterkasta. Kapteinarnir lyftu upp byssustingjunum í fleiri löndum en Einræðisherrann hafði nokkru sinni leyft sér að vona (og var hann þó mikilmennskubrjálaður). Alls staðar varð fólk að láta vopn sín af hendi. Einræðisherrann átti orðið svo mikið af byssustingjum í svo mörgum löndum að hann trúði því varla. Að hugsa sér! 
Fréttir bárust af því í dag að Sumarljós og svo kemur nóttin, skáldsaga Jóns Kalmans Stefánssonar, hefði verið valin inn á Bestenlistann. Hve ljúft er ekki að leggja þýska? Við munum öll frækilegan sigur handboltalandsliðsins þann 12. ágúst síðstliðinn. Heimsmeistararnir áttu ekki séns. Á sama hátt gleymum við því líka seint þegar kempurnar okkar Einar Már og Sjón tóku Svíana í bakaríið. Þetta var rúst. 2-0 fyrir okkur. Svíagrýlan er ekki til staðar þegar kemur að bókmenntum, jafnvel þótt Astred sé á miðjunni. 
Þórunn Hrefna Sigurjónsdóttir var mikill dugnaðarforkur og bónusvíkingur á sínum yngri árum og vann þá ýmis störf til sjávar og sveita, en snemma fór þó að síga á ógæfuhliðina. Hún tók B.A. próf í bókmenntafræði og hefur síðan starfað á dagblaði, femínistatímariti, bókasafni og bókaforlagi, þýtt nokkrar bækur almenns efnis og skrifað fjórar ævisögur, m.a. um nöfnurnar Margréti Frímannsdóttur og Margréti Pálu Ólafsdóttur. 
Fjórða ljóðaslamm Borgarbókasafns Reykjavíkur verður haldið á Safnanótt, föstudaginn 11. febrúar 2011. Að þessu sinni er þemað ‚sjálfstæði.’ 
Munaðarlaus eftir Dennis Kelly var sýnd í janúar og febrúar fyrir fullu húsi í Norræna húsinu og fór í kjölfarið í hringferð um landið, var sýnd á Akureyri, Vopnafirði og á Eg...