1. febrúar 2011 09:00
Ævintýri fóstureyðingarsinna
Kvikmyndin Skrifstofur Guðs (Les bureaux de Dieu) er fremur merkilegt fyrirbæri. Í uppbygginu og útliti minnir hún að öllu leyti á heimildarmynd, en er þó leikin. Jafnvel má sjá Béatrice Dalle bregða fyrir, en allir sem voru að komast á kynþroskaskeið á 9. áratugnum muna líklega eftir henni úr Betty Blue.
Myndin um hóp félagsráðgjafa sem aðstoða konur við að nálgast getnaðarvarnir eða komast í fóstureyðingar. Eðli málsins samkvæmt fær mörg harmsagan hér að fljóta. Það sem er þó merkilegast við þessar sögur er hvað þær eru í sjálfu sér ofureðlilegar flestar. Unglingsstúlkur vilja fara í fóstureyðingu vegna þess að þær eru á engan hátt reiðubúnar til þess að eignast börn, og það er ekki annað hægt en að vera sammála þeim. Sumar þeirra eru af Norður-Afrískum uppruna, sem gerir það enn nauðsynlegra að foreldrarnir komist ekki að vandamálinu. Þó að minnst sé á menningarmun fjallar myndin þó ekki um innflytjendur sérstaklega, heldur er hópurinn sem sækir miðstöðina mjög fjölbreytilegur.
Það er kannski ekki að undra að eftir því sem konurnar verða eldri, því áhugaverðari eru sögur þeirra. Unglingsstúlkur sem hafa ekki verið nógu varkárar er auðvelt að skilja, en þegar fullorðnar konur fara í fóstureyðingu býr oft meira að baki. Hér getur verið um að ræða framhjáhald, áhyggjur af framanum eða jafnvel geðsjúkdóma.
Áhugaverðasta sagan af þeim öllum, og sú eina sem hljómar eins og hún sé skrifuð fyrir kvikmynd, er þegar vændiskona segir þetta vera þriðju fóstureyðingu sína, en öll fóstrin þrjú hafa verið getinn með einum og sama manninum – í þau þrjú skipti sem þau hafa hisst.
Á bak við harmleik þeirra sem félagsráðgjafarnir reyna að hjálpa skynjum við síðan harmleik ráðgjafanna sjálfra. Við fáum lítið að kynnast þeim, en þó er ljóst að starf þeirra er vanþakklátt og flestir eiga sér drauma um að komast eitthvað annað, enda æfir fólk sig í leiklist eða dansi í kaffitímunum. Afar hæpið er þó að eitthvað verði úr þessum draumum, eins og kemur í ljós þegar sýnt er frá tveimur ungum starfsmönnum sem eru nýbyrjaðir. Einhvern daginn fá þau að taka viðtöl eins og eldra fólkið. En líklega mun það aldrei gera neitt annað.
Það hefði auðveldlega mátt gera hefðbundnari bíómynd úr þessum efnivið, þar sem maður hefði komist meira inn á líf starfsmannanna og sögurnar allar hefðu verið tvinnaðar betur saman. En sú ofurraunsæislega leið sem er farin er einnig áhugaverð, enda myndin öll unninn upp úr raunverulegum skjölum.
Óhefðbundin og áhugaverð mynd um heim sem við kannski þekkjum ekki vel, en er samt svo afskaplega nálgægt okkur.
Valur Gunnarsson